آژانس خبری بختياری - پربيننده ترين عناوين محیط زیست :: rss_full_edition http://ibnanews.ir/vsnbu9qbphe2r.iur.html Sun, 07 Jun 2015 13:37:36 GMT استوديو خبر (سيستم جامع انتشار خبر و اتوماسيون هيئت تحريريه) نسخه 3.0 http://ibnanews.ir/skins/default/fa/{CURRENT_THEME}/ch01_newsfeed_logo.gif آژانس خبری بختياری http://ibnanews.ir/ 100 70 fa نقل و نشر مطالب با ذکر نام آژانس خبری بختياری (ايبنانيوز) بلامانع است. Sun, 07 Jun 2015 13:37:36 GMT محیط زیست 60 دکتر اسماعیل کهرم: سد گتوند علیا باید جمع شود http://ibnanews.ir/vdcj.aeafuqevtsfzu.html دكتر اسماعيل كهرم کارشناس برجسته محيط‌ زيست در تاریخ 24/02/1391 در یادداشتی با عنوان «چند نکته درباره سد سازی» در روزنامه تهران امروز، خواستار برچیده شدن سد گتوند علیا شد.به گزارش آژانس خبری بختیاری (ایبنانیوز)، متن کامل یادداشت دکتر اسماعیل کهرم به این شرح است:سد گتوند درحالي هزينه‌هاي بسياري روي دوش مردم منطقه و محيط‌ زيست كشور گذاشته كه دوران سدسازي در دنيا سپري شده است. ما زماني قهرمان سد‌سازي شديم كه دنيا در حال جمع كردن پرونده سد‌سازي است. آمريكا بزرگ‌ترين سد خود را تخريب كرد، چون ساخت اين سد به نابودي يكي از مهم‌ترين تالاب‌هاي آن منجر شده بود. آمريكا در طول ۱۳ سال ۴۳۰ سد را تخريب كرد. آلمان هم تمام سد‌هاي بزرگ را جمع كرد. امروز كشورها يا سد نمي‌سازند يا اگر مجبور شوند، در نهايت تاج آن را ۱۵ متر در نظر مي‌گيرند نه مثل سد گتوند كه تاج آن ۱۸۰ متر ارتفاع دارد يا كارون كه بالاي ۱۷۰ متر ارتفاع دارد. البته موضوع سد گتوند با همه سدسازي‌هاي كشور فرق دارد. سدگتوند علاوه بر هزينه‌هايي كه همانند ساير سدها بر كشور وارد كرد، هزينه‌هاي منحصر به خود را به دنبال داشته كه غيرقابل جبران است. اين پروژه برخلاف نظر تمام متخصصان كشور ساخته و آبگيري شد. زماني كه سد را ساختند، گنبدهاي نمكي دور از رودخانه بودند و اصلا ربطي به آن نداشتند. سد را ساختند و شروع به آبگيري كردند. آب دره‌ها و دشت‌ها را گرفت و به گنبدهاي نمكي رسيد. هزاران تن نمك در آب حل شد. كارون شور شد. زمين‌هاي كشاورزي به خطر افتاد و ده‌ها مشكل ديگر. به هر حال، محصولات و گياهان تحمل شوري و اسيديته را ندارند. مثلا اگر شوري آب و زميني كه در آن پنبه كشت مي‌شود، يك درجه بيشتر شود، پنبه از بين مي‌رود. گندم و ساير محصولات هم تا حدي مي‌تواند شوري را تحمل كنند. البته وضعيتي كه امروز گتوند به‌وجود آورده، در حد يك فاجعه است! چون الان شوري آب آنقدر بالا رفته كه اين آب را نه مي‌توان براي آبياري محصولات استفاده كرد و نه حتي مي‌توان به خورد آدم‌ها داد. اين سد بازهم ضربه‌هاي زيادي به منابع طبيعي، محيط‌زيست، كشاورزي و ساكنان آن خواهد زد. بنابراين اين سد بايد جمع شود. آبگيري آن كار از اساس غير كارشناسي بود. سدي كه ساخت آن ۷ سال طول كشيد، حالا بايد جمع شود، همانطور كه حداقل ۱۵ سد اطراف درياچه اروميه بايد جمع شود. مجريان طرح‌ها و سدسازان بايد ساخت سدهاي بزرگ را فراموش كنند. اما متاسفانه ما هنوز به اين تفكر نرسيديم و محيط‌ زيست و منابع طبيعي كشور بايد همچنان هزينه ناكارآمدي برخي از مسئولان را بدهند.مطلب مرتبط:- انتقاد دکتر اسماعیل کهرم از سدسازی و انتقال آب بین حوضه ای ]]> محیط زیست Tue, 15 May 2012 06:54:43 GMT http://ibnanews.ir/vdcj.aeafuqevtsfzu.html روزنامه کیهان: سدگتوند افتخار ملي يا فاجعه ملي؟ http://ibnanews.ir/vdcb.wbzurhb8aiupr.html روزنامه کیهان در تاریخ 27/02/1391 در گزارشی با عنوان «سد گتوند افتخار ملی یا فاجعه ملی؟!» به بررسی حاشیه ها و حرف و حدیث ها درباره سد گتوند علیا پرداخت.به گزارش آژانس خبری بختیاری (ایبنانیوز)، متن کامل گزارش روزنامه کیهان به این شرح است:به زودي شاهد آبگيري بزرگ ترين سد خاكي كشور خواهيم بود، سدي كه بار تأمين آب شرب و كشاورزي ۵۰سال آينده خوزستان را به دوش خواهد كشيد. نزديك به ۱۵ سال پيش، عمليات اجرايي طرح ملي سد و نيروگاه گتوندعليا روي رودخانه كارون آغاز شد. اين سد كه بلندترين و بزرگ ترين سد خاكي كشور محسوب مي شود با روزي يك ميليارد تومان هزينه در طول ۱۵سال گذشته بزرگ ترين كارگاه عمراني كشور بوده و هست. اين سد هم اينك مراحل پاياني آبگيري خود را مي گذراند. همزمان با اتمام اين سد و آغاز آبگيري آن موجي از نگراني و اميد در مجامع خبري برانگيخته شد. اميدواري از اجراي اين طرح از آن جهت بود كه اين سد با هدف تأمين آب شرب و كشاورزي مورد نياز منطقه دغدغه مردم را از كمبود آب در مواقع خشكسالي ها رفع خواهد كرد. اما نگراني از آبگيري سد به مراتب گسترده تر و بحث برانگيزتر بود. اغلب شنيده مي شود اجراي چنين طرحي بدون پشتوانه مطالعاتي زيست محيطي صورت گرفته و براي محيط زيست منطقه فاجعه آفرين خواهد بود. اكثر منتقدان سد گتوند معتقدند وجود توده هاي نمكي در حوزه مخزن سد بر كيفيت آب كارون اثرات نامطلوبي خواهد گذاشت و آب كارون شور خواهد شد. محمدحسين معنوي فر مدير اجرايي سد گتوند در پاسخ به اين انتقاد مي گويد: براي توسعه رودخانه كارون در بخش بين گتوند و سد شهيد عباسپور، پيشنهاداتي توسط شركت (هارزا) در سال ۱۳۴۶، (موننكو) در سال ۱۳۵۴ و (ايكرز) در سال ۱۳۶۱ ارائه شد. تمامي اين پيشنهادات شامل ۴ساختگاه بوده است. در نهايت قرارداد خدمات مهندسي پروژه گتوندعليا توسط كارفرما با مشاورين مشانير- كايتك منعقد شد كه هدف از آن بررسي و امكان سنجي اجراي طرح در ساختگاه فعلي بوده است. در مجموع مطالعات اوليه توسط شركتهاي مشانير و كايتك چين در سال ۱۳۷۶ پايان و توسط شركت لاماير مورد بازنگري قرارگرفت. در سال ۱۳۸۲ شركت مهندسي مشاور مهاب قدس به عنوان مشاور طرح جهت تكميل مطالعات مرحله دوم و نظارت بر عمليات اجرايي انتخاب شد. وي در خصوص وجود توده هاي نمكي در درياچه سد مي گويد: در فاصله ۵/۴ كيلومتري از بدنه سد رخ نمون هاي نمكي به طور ۲كيلومتر بصورت منفصل و تكه تكه مشاهده مي شود. اين پديده زمين شناسي در مطالعات اوليه سد تشخيص داده شده اما از نظر مشاوران حجم رخ نمون ها در قياس با ظرفيت ۲۱هزارهكتاري و ساحل ۳۰۰كيلومتري سد مشكلي بوجود نمي آورد. در عين حال براي اطمينان خاطر بيشتر در مطالعات تكميلي از نظرات مشاوره اي و كارشناسي شركتهاي دانماركي و انگليسي و برجسته ترين صاحب نظران ايران و جهان بهره گرفتيم كه نتايج تحقيقات و نظرات آنان در اسناد مطالعاتي سد وجود دارد. با اجماع نظر كارشناسان مبني بر بي اثر بودن توده هاي نمكي بر كيفيت آب، براي بالا بردن ضريب اطمينان قبل از آبگيري سد اجراي پتوي رسي با حجمي عظيم و اعتباري بالغ بر ۶۰ميليارد تومان براي پوشش توده هاي نمك از يك سال و نيم پيش شروع شده و تا قبل از آبگيري سد به اتمام خواهد رسيد. اما برخلاف وعده مسئولان اين ديواره به اتمام نرسيده بود و در حالي كه هنوز سرنوشت سازندهاي نمكي كناره رودخانه كارون مشخص نشده و نگراني هاي فراواني در اين حوزه وجود داشت، جعفر حجازي استاندار خوزستان از سلامت اين پروژه خبرداد و درباره نگراني ها از شوري آب كارون پس از آبگيري سد گتوندعليا تأكيد كرده بود: «در اين رابطه حتي اقدامات نظارتي و نكات احتياطي بسيار ريز درنظر گرفته شده تا اين طرح براي بيش از ۱۰۰سال آينده نيز با مشكل خاصي مواجه نشود»! به اين ترتيب، آبگيري سد گتوند عليا كه پيش از اين به علت ابراز نگراني شديد فعالان محيط زيست به تعويق افتاده بود با حضور رئيس جمهور آبگيري شد و متأسفانه ديواره رسي در دست احداث دچار ريزش شد. شيباني در گفت وگو با خبرگزاري فارس اين واقعه را تأييد كرد و گفت: بعد از آبگيري سد گتوند اين پوشش خاكي طبق پيش بيني ها دستخوش تغييراتي شده و يك جاهايي از آن آسيب ديده و تخريب و ريزش مي شود اما به هر حال كار به خوبي در حال ادامه يافتن است. وي افزود: آن سازه گچساران يك سازه موقتي بوده است كه ما در شروع آبگيري سد سعي كرديم نرخ انحلال را به حداقل برسانيم و باز هم مي گويم كه اين سازه بخشي است كه به طور كلي زير آب مي رود. شيباني در پاسخ به اين سؤال كه نرخ انحلال چيست گفت: در سازند گچساران نمك وجود دارد و براي اينكه نرخ انحلال نمكي كه در آن سازند هست به حداقل برسد اين پوشش را ايجاد كرديم اين پوشش هم پوشش خاكي است و اصلا ۵ كيلومتر بالاتر از سد است. وي ادامه داد: اين هم در پيش بيني ما بوده است كه اين اتفاق رخ مي دهد و ما براي اينكه نرخ انحلال نمك اين سازند گچساران را در مراحل آبگيري به حداقل برسانيم يك پوشش روي آن ايجاد كرده بوديم كه البته پيش بيني ما اين بوده است اين پوشش به مرور زمان در طول يك ماه از بين مي رود و اتفاقاً يك بخشي از كار نيز زير آب مي رود. اين در حالي است كه يك ماه قبل از آبگيري مدير اجرايي سد در يك نشست خبري عمر اين ديواره را حداقل يك سال و حداكثر ۱۰سال تخمين زده بود. وي در بخش ديگري از سخنانش در خصوص بي اهميت بودن ديواره رسي گفت: اصلا اين سازند گچساران را نياز نداريم، چرا كه در آينده اين سازند به زير آب خواهد رفت و جزئي از درياچه مي شود و به بدنه سد نيز هيچ كاري ندارد. در اين جا پرسش تعجب برانگيزي مطرح مي شود كه چنانچه نيازي به اين سازند نبود چرا ۶۰ميليارد تومان براي ساخت اين ديواره هزينه شد؟ اما طولي نكشيد كه با استيضاح وزير نيرو هشدار فاجعه توده هاي نمكي از زبان وزير سابق نيرو از پشت پرده ابهام بيرون آمد و شكلي جدي به خود گرفت. پرويز فتاح وزير نيروي دولت نهم، در نامه به نمايندگان مجلس كه خواستار استيضاح مجيد نامجو وزير نيروي دولت دهم هستند، ضمن دفاع از عملكرد وي، مشكل اصلي وزارت نيرو را عدم تأمين بموقع منابع مالي طرح ها دانست و ضمن هشدار به احتمال بروز «فاجعه ملي» در سد گتوند، خواستار تسريع در پرداخت مطالبات معوقه و اعتبارات لازم براي تكميل اين پروژه شد و تأكيد كرد: «پروژه سد گتوند در صورت عدم حمايت هاي مالي در روزهاي آينده از يك پروژه افتخارآميز مهندسي و آبي به يك فاجعه محيط زيستي و ملي تبديل خواهد شد». اين در حالي است كه چند روز قبل از آبگيري سد، رضازاده مديرعامل شركت توسعه منابع آب و نيروي ايران دغدغه هاي فعالان محيط زيست را بي مورد عنوان كرد و گفت: «ما با يك ضريب اطمينان بالاتر از حد لازم فعاليت هاي كنترلي را با ايجاد پوششي روي اين سازند و نيز با پر كردن حفره هايي كه حتي فاصله زيادي هم از مخزن دارند، انجام مي دهيم. همچنين دستگاه هاي ويژه اي نيز براي پايش كيفيت آب در طول دوران آبگيري در نظر گرفته شده تا با كنترل هاي لازم اين سد بزرگ بدون مشكل خاصي آبگيري شود». با شروع فصل بارندگي مسئولان سد گتوند در جايي كه سد را از ديواره رسي بي نياز مي دانستند و ادعا مي كردند تدابير حفاظت و كنترل كيفيت آب رودخانه كارون اتخاذ شده و جاي نگراني نيست در گفت وگو با خبرنگار كيهان از بحران زيست محيطي ابراز نگراني مي كنند و مي گويند: ساخت ديوار رسي حائل بين توده هاي نمكي و درياچه سد گتوند به دليل كمبود اعتبارات متوقف شده است كه با توجه به فرارسيدن فصل بارندگي و بالا آمدن آب درياچه سد، انحلال توده هاي نمك در رودخانه كارون افزايش مي يابد و شوري غيرقابل كنترل آب رودخانه حيات آبزيان و مشرب زمين هاي كشاورزي خوزستان را با خطر جدي مواجه مي كند و چنانچه ۳۰ ميليارد تومان باقيمانده از اين اعتبار به موقع هزينه نشود اين فاجعه رخ مي دهد و كيفيت آب كارون از كنترل خارج مي شود وعلاوه بر هدر رفتن ۳۰ ميليارد تومان هزينه ساخت ديواره رسي، آبزيان رودخانه و هزاران هكتار از زمين هاي كشاورزي خوزستان دچار آسيب جبران ناپذيري خواهند شد. به عنوان نمونه در اينجا به بخشي از اخبار نگراني هاي مديران استان درخصوص شوري آب كارون اشاره مي كنيم مديرعامل اتحاديه تعاوني هاي آبزي پروري خوزستان با اشاره به اين كه يكي از عوامل تلفات ماهي وجود آلودگي آب ها است، گفت: در صورت شور شدن آب كارون، خسارات زيادي به آبزي پروران وارد مي شود زيرا اين امر باعث كاهش توليد و افزايش تلفات ماهي ها خواهد شد. موسوي تصريح كرد: افزايش EC و شوري آب خسارت هاي غيرقابل جبراني را به پرورش دهندگان آبزيان وارد مي كند و ضريب توليد آن ها را به شدت كاهش مي دهد كه اين امر نيازمند پيگيري مسوولين ذي ربط است. رئيس سازمان جهاد كشاورزي استان خوزستان گفت: بالا بودن EC آب رودخانه ها به بيش از ۵۰درصد نخيلات استان صدمه وارد كرده است و تمام پاجوشهايي كه در خرمشهر كشت شده بود، از بين رفته است. نخل داران آبادان در گفت وگو با كيهان مي گويند: بيش از ۲ سال است آب اروند كه ۹۰ درصد آن از كارون است به دليل سدهاي متعدد و كم آبي كارون شور شده و نخل ها از شوري آب مي ميرند. درسال گذشته نهال هاي كاشته شده از پاجوش نخل ها به كلي خشك شدند و نخل هاي جوان نيز از شوري آب درحال مرگ هستند. بعداز گذشت حدود يكسال از آبگيري مرحله اول و دوم سد و در آستانه آبگيري مرحله سوم سد بنا بر استناد مديران استان شاهد پيامدهاي ناگوار تاثير توده هاي نمكي درياچه سدگتوند هستيم. مديران امور كشت و صنعت هاي نظام صنفي كشاورزي خوزستان در گفتگو با رسانه ها از افزايش بي سابقه شوري آب كارون خبرداد و گفت: متوسط ميانگين EC درسال ۱۳۹۰ را بين ۱/۸۴ تا ۲/۷۹ ميلي موس بر سانتي متر اعلام شده كه اين ميزان EC در ۲۹ اسفندسال ۹۰ به ۳/۸۹ رسيد. وي خاطر نشان كرد: متأسفانه در نمونه گيري هاي مختلفي كه از كانال هاي آب منتهي به زمين هاي كشاورزي، آن هم در دماي مناسب و كمتر از ۲۰درجه گرفته شد، گاهي درجه شوري آب به خصوص در ۲۰ كيلومتري جاده اهواز از سمت منطقه كوت عبدالله به ۳/۷۸ هم مي رسد و با توجه به اين كه كشاورزان داراي دستگاه سنجش EC نيستند و دانش آن را در اختيار ندارند، متوجه علل كاهش و افت توليد نمي شوند و با توجه به اين كه در مرحله خوشه زني گندم هستيم، ضربه سنگيني به كشاورزي خوزستان وارد مي شود. در ماه هاي گذشته شخصيت هاي علمي و دانشگاهي و كارشناسان زبده كشاورزي اعلام كرده اند كه آبگيري سدگتوند باعث بالارفتن EC آب كارون مي شود كه مورد توجه قرار نگرفت و متأسفانه كاهش دبي رودخانه كارون هم اين بحران را افزايش مي دهد و قطعا با قرارگرفتن در فصل گرما درجه شوري آب بيشتر از قبل هم خواهد شد. اين موضوع كشاورزي خوزستان به خصوص محصولاتي مانند گندم و نيشكر را با مشكلات عديده اي مواجه مي كند. مدير امور كشت و صنعت نظام صنفي كشاورزي خوزستان ادامه داد: يكي ديگر از مشكلاتي كه قطعا با افزايش EC آب، خوزستان را وارد چالشي ديگر مي كند، عدم دلگرمي و اميدواري روستاييان براي كشاورزي و توليد است و با اين رويه بايد شاهد مهاجرت روستاييان به شهر براي يافتن شغلي ديگر باشيم كه نتيجه آن گسترش حاشيه نشيني، خالي شدن روستاها، افزايش بيكاري و ناهنجاري هاي اجتماعي است. ممبيني با اشاره به اين كه هم اكنون شوري آب در بخش جنوبي اهواز در گرماي ۱۴ درجه سانتيگراد از ۳/۵ ميلي موس برسانتي متر است، افزود: به هر ميزان كه نزديك به حوضه هاي پايين دستي كارون برويم EC آب افزايش بيشتري خواهد داشت. حتي در سال ۸۷ كه با خشكسالي مواجه بوديم EC آب رودخانه كارون به اين ميزان افزايش نيافته بود و قطعا اگر اين شرايط كنترل نشود زمين هاي حاصلخيز كشاورزي در آينده اي نزديك به زمين هاي غيرقابل كشت تبديل مي شوند. شوري آب كارون باعث كاهش ۱۰ درصدي توليد نيشكر شد رئيس هيئت مديره و مديرعامل شركت توسعه نيشكر و صنايع جانبي خوزستان گفت: سال گذشته شوري آب كارون و اراضي پايين دست باعث كاهش بيش از ۱۰درصدي توليد محصول نيشكر شد و ادامه اين روند لطمه جبران ناپذيري به توليد شكر استان خوزستان وارد مي كند. وي با اشاره به اين كه آستانه تحمل شوري محصول نيشكر فقط ۷/۱EC است، اظهارداشت: در روزهاي پاياني سال ۹۰ ميزان شوري آب سد گتوند حدود۵/۳ تا ۴ EC بوده كه با رهاسازي يك ميليارد مترمكعب آب سد، اين ميزان به ۸/۲ EC رسيده است، اما با حد استاندارد و نرمال فاصله زيادي دارد. وي با اشاره به اين كه، گندم نسبت به شوري، ۷/۲EC تحمل بيشتري نسبت به نيشكر دارد ادامه داد: سال گذشته شوري آب كارون و اراضي پايين دست بيش از ۱۰ درصد در كاهش محصول نيشكر تأثير داشته است و كماكان ادامه اين روند باعث افت توليد و كاهش محصول نيشكر مي شود. صادقي گفت: براساس بررسي هاي مسئولان استان خوزستان با آبگيري سد گتوند بخش قابل توجهي از گنبدهاي نمكي استان خوزستان زيرپوشش اين سد رفته كه درنهايت موجب شوري آب و اراضي كشاورزي پايين دست اين استان شده است. وي با اشاره به آبياري اراضي توليدكنندگان نيشكر هفت تپه و كارون در شمال خوزستان كه از آب مطلوب و شيرين دز بهره مي برند گفت: اين در حالي است كه آبياري اراضي پنج شركت توسعه نيشكر در جنوب استان خوزستان از آب سد گتوند استفاده مي كنند. مديرعامل شركت توسعه نيشكر و صنايع جانبي تصريح كرد: طبق برنامه ريزي سال گذشته اين شركت قرار بود ۵/۴ ميليون تن نيشكر توليد شود كه نزديك ۶/۳ميليون تن برداشت شد. وي افزود: با كاهش توليد، بيش از ۱۱۳ ميليارد تومان خسارت به مزارع نيشكر جنوب استان وارد شد. وي بيشترين ميزان آبياري نيشكر را خردادماه سال گذشته عنوان كرد و گفت: شوري اراضي تأثير تعيين كننده اي بر توليد محصول نيشكر دارد، اين در حالي است كه هم اكنون نمك روي پشته هاي اراضي نيشكر ظاهر شده است. صادقي با بيان اينكه شوري آب تأثيري بر كيفيت محصول نيشكر ندارد، افزود: اين در حالي است كه شوري مي تواند تأثير بسزايي در افت توليد و كاهش كمي محصول داشته باشد. وي اظهارداشت: طبق برنامه ريزي سال جاري ۵/۵ ميليون تن توليد نيشكر در دستور كار قرار دارد كه تحقق اين امر با مساعدت و همكاري دستگاه هاي ذي ربط همچون سازمان آب، سازمان جهاد كشاورزي و محيط زيست امكان پذير است. صادقي با اشاره به اين كه، مسئولان ذي ربط بايد پاسخگوي افزايش ميزان شوري آب باشند افزود: توليد نيشكر حدود ۵۰درصد كشاورزي كل استان خوزستان را تشكيل مي دهد كه شوري اراضي مي تواند كاهش توليد را در استان به همراه داشته باشد. به گفته وي، هم اكنون حدود ۱۰۰ هزار هكتار از اراضي استان خوزستان توسط توليدكنندگان توسعه نيشكر، هفت تپه و كارون زير كشت نيشكر قرار دارد كه در مجموع بيش از ۴۰درصد شكر مورد نياز كشور از طريق اين استان تأمين مي شود. شوري آب شهرهاي حوزه كارون افزايش يافته است مديرعامل شركت آب و فاضلاب خوزستان در گفت وگو با فارس گفت: شوري آب در شهر شوشتر، بالادست رودخانه كارون در سال ۹۰ بين ۸۰۰ تا ۹۰۰ ميكروموس بوده، اما امسال به يك هزار و ۵۰۰ ميكروموس افزايش يافته است. محسن پويا افزود: ۷۰درصد شهرهاي استان آب شرب خود را از كارون تأمين مي كنند و ۸۰درصد جمعيت شهري نيز از اين رودخانه آب خود را تأمين مي كنند كه كاهش كيفيت آب اين رودخانه بسيار حائزاهميت است. نقطه قابل تأمل اين است مدعيان محيط زيست كه در جايگاه كارشناس و صاحب نظر با اين طرح مخالفت مي كنند چرا در مدت ۱۵ سال احداث سد سكوت كردند و اجازه دادند اعتبارات دولتي و سرمايه كشور به هدر برود؟ چرا مسئولان و مديران دولت همزمان با آبگيري سد متوجه اين فاجعه بزرگ زيست محيطي شدند؟ آيا بزرگترين پروژه عمراني كشور در مدت ۱۵ سال از ديد آنها پنهان ماند. نكته قابل ذكر به مسئولان و امانتداران منابع گرانبهاي ايران اين است كه شايد بتوان از برخي پروژه ها كه با شكست مواجه مي شوند و سرمايه هاي ملي به هدر مي رود چشم پوشيد اما در جايي كه رگ حياتي كشور مورد تهديد قرار مي گيرد خطا قابل برگشت نيست. با نيم نگاهي گذرا مي توان به راحتي ارزش اين رودخانه را سنجيد. ايران در منطقه خشك و نيمه خشك جهان قرار گرفته است كه با متوسط بارندگي سالانه ۲۵۰ ميليمتر تنها با بارندگي مناطق صحرايي برخي مناطق جهان قابل قياس است، خوزستان با كشتزارهاي وسيعي كه دارد قطب كشاورزي كشور است و توليد محصولات غذايي اين استان بيش از نيمي از نياز كشور را دربرمي گيرد. نيازهاي آبياري نيز نيمي از كل منابع آب هاي سطحي استان را به خود اختصاص داده است. خوزستان براي تأمين بيش از نيمي از فرآورده هاي خوراكي خود به اراضي آبي وابسته است و براي ميليون ها كشاورز و خانواده هاي آنان آبياري يك موهبت است. درحال حاضر به دليل استفاده بي رويه از آب چاه ها براي كشاورزي براي دستيابي به آب بايد تا عمق ۳۰۰ متري زمين چاه حفر شود. از سوي ديگر با توجه به افزايش جمعيت و بالا رفتن تقاضاي غذا موضوع آب به چالش و بحران تبديل خواهد شد كه ضروريست سياست گذاران كشاورزي براي رفع اين نگراني تدابيري بينديشند. در دهه هاي اخير با رشد جمعيت و تبعات ناشي از آن آب به عنوان يك كالاي كمياب و گران بها در مجامع بين المللي مركز تنش كشورهاي منطقه اي قرار گرفته و به عنوان يكي از چالش هاي پيش رو، در صدر مسائلي سياسي جهان واقع شده است. به طوري كه خاورميانه در دهه هاي اخير خاستگاه عمده رويارويي نظامي كشورهاي سوريه، عراق، تركيه و اردن بوده است و درحال حاضر اسرائيل از آب به عنوان حربه سياسي بهره برداري مي كند. كشور ما كه در منطقه خشك و نيمه خشك جهان قرار دارد در شمار سرزمين هايي است كه مسائل برخاسته از كمبود آب زودتر از ديگر نقاط جهان در آن بروز خواهد كرد. با افزايش جمعيت و نزديك شدن تقاضاها به مرز نهايي منابع آب، زنگ خطر از هم اكنون به صدا درآمده است. براي نمونه درخشكسالي اخير ذخاير سدهاي كشور به يك سوم كاهش يافتند. پيش بيني مي شود ايران در ۲۰ سال آينده با كمبود آب مواجه شود. كارآمدترين راهبردهاي درازمدت براي حل مشكل كمبود آب راهبردهايي است كه از يك سو ناظر به نگهداشت منابع آب و ازسوي ديگر مهار سيلابها با مديريت و بهره وري بهينه از آب در زمينه كشاورزي و آب شرب است. درايران از نيم قرن گذشته تاكنون براي ذخيره آب رودخانه ها و جلوگيري از هدر رفتن آب طرح هاي بزرگ سدسازي انجام گرفته است تا امكان آبياري براي كشاورزان با آب تحت فشار و بهره وري بالا انجام گرفته و همچنين ضمن افزايش ظرفيت توليد انرژي برق آبي، آب شرب و كشاورزي كشور نيز تأمين گردد. دراينجا اين نكته قابل تأمل است اگرچه سدسازي اثرات منفي دارد اما باتوجه به رشد جمعيت و كمبود آب شيرين كه طبق مطالعات صورت گرفته و آمارهاي موجود از ۷۰ درصد آب كره زمين تنها ۲ درصد آن شيرين است و از ۲ درصد آب شيرين فقط يك درصد آن در دسترس انسان قرار دارد، با درنظرگرفتن اين مهم كه ايران در منطقه خشك دنيا قرار دارد ما ناچاريم آب شيرين رودخانه ها را پشت سدها ذخيره كنيم و از ورود آب گرانبهاي رودخانه به دريا جلوگيري كنيم. اما لازم است اين پرسش از وزارت نيرو پرسيده شود آيا در ارزيابي هاي خود به حيات منبع گرانبهايي كه روي آن سرمايه گذاري شده توجه كرده اند؟ آيا محدوديت منابع آب و كاهش كيفيت و كميت رودخانه ها و منابع تجديدناپذير زيرزميني را لحاظ كرده اند؟ طبق برآوردهاي صورت گرفته جمعيت ايران از ۷۰ ميليون در سال ۹۰ به ۹۷ ميليون در سال ۱۴۰۰ مي رسد در حالي كه منابع آب نه تنها بيشتر نمي شود بلكه بر اثر آلودگي و مصرف بي رويه در حال كاهش هستند. از اين روست كه توجه به جمع آوري، ذخيره و نگهداري آبهاي شيرين كه همانند گوهري گرانبها در كشور جاري هستند ضروري بنظر رسيده و جاي آن دارد با توجه ويژه به اين مقوله، علاوه بر توسعه و آباداني كشور، آينده اي بدون كمبود آب به ارمغان آورده شود. ]]> محیط زیست Wed, 16 May 2012 07:40:40 GMT http://ibnanews.ir/vdcb.wbzurhb8aiupr.html عکس: بزهای کوهی چهارمحال بختیاری تشنه اند http://ibnanews.ir/vgle.78pbjh8ee2zibjj9r..html پارک ملی «تنگ صیاد» در استان چهارمحال بختیاری که اخیراً به عنوان یازدهمین ذخیره گاه زیست کره ایران به ثبت رسید، با کم آبی مواجه شده و گونه های جانوری در معرض خطر جدی قرار دارد. ۳۰ چشمه و قنات در منطقه خشک شده اند و هیچ بودجه ای از محل اعتبارات خشکسالی به سازمان حفاظت محیط زیست داده نشده است. محیطبانان با استفاده از تانکر، به آبشخورهای دست ساز آب می برند تا بزهای کوهی را از تشنگی و خطر مرگ نجات دهند. عکسها از سبزپرس ]]> محیط زیست Thu, 01 Sep 2011 04:28:31 GMT http://ibnanews.ir/vgle.78pbjh8ee2zibjj9r..html گزارش تصویری: سودجویی و تجاوز به حریم رود کارون http://ibnanews.ir/vglh.qn-t23nmwuzdt22fy..html عدم نظارت های بر پرورش ماهی در حاشیه کارون سبب برهم خوردن اکوسیستم این رودخانه شده است. ماهی قزل آلای رنگین کمان یک گونه غیربومی مهاجم بوده که حیات آبزیان بومی رودخانه را به خطر انداخته است. قرنطینه ای برای مزارع تولید بچه ماهی پیشبینی نشده و استفاده غیرمجاز از آنتی بیوتیک ها و قارچ ها و همچنین استفاده بیش از حد از خوراک ماهی، نرخ ورود مواد آلی به رودخانه را به شدت افزایش داده و نهایتا” سبب آلودگی آب رودخانه شده است. عکس ها از: هومان خاکپور . برای دیدن متن کامل گزارش با عنوان «ضعف نظارت و پرورش قزل آلا در بستر و حریم کارون» کلیک کنید. ]]> محیط زیست Tue, 13 Sep 2011 09:45:31 GMT http://ibnanews.ir/vglh.qn-t23nmwuzdt22fy..html تونل انتقال آب سبزکوه، تخریب محیط زیست و خطر جاودانه شدن فقر در بختیاری http://ibnanews.ir/vdci.5avct1a5zbc2t.html آژانس خبری بختیاری (ایبنانیوز) / سرویس محیط زیست / گزارش:تونل انتقال آب سبزکوه که آب را از ناغان به چغاخور و از آنجا به بروجن منتقل می کند، محیط زیست منطقه حفاظت شده سبزکوه و نیز منطقه چغاخور را با خطر جدی روبرو ساخته و با از بین بردن منابع ثروت عمومی در این دو منطقه، خطر جاودانه شدن فقر را در بین مردم بومی آن تشدید کرده است.به گزارش ایبنانیوز، تونل انتقال آب سبزکوه به چغاخور، ۱۵۰ میلیون مترمکعب چشمه های طبیعی را در معرض خطر قرار می‌دهد و تنش‌های شدید اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی را به دنبال می‌آورد. این تونل ده هزار و ۷۰۰ متری با قطر ۴.۴۵ متر قرار است آب رودخانه سبزکوه، از سرچشمه‌های رودخانه کارون، را برای مصارف صنعتی و کشاورزی دشت بروجن به چغاخور و از آنجا به بروجن منتقل کند، اما حدود ۸۰ درصد از ۴۹ دهنه چشمه و هشت رشته چشمه - قنات واقع در سازندهای کربناته منطقه که مظهر اکثر آنها امتداد گسل است، بالاتر از تراز تونل انتقال آب سبزکوه واقع شده اند که در معرض خطر قرار می گیرند. آبدهی اکثر این چشمه ها تحت تاثیر احداث تونل قرار می گیرد و قطعا دچار کاهش آبدهی و یا خشک شدن می شوند چراکه برخورد تونل انتقال آب سبزکوه با گسل ها موجب زهکشی آب زیرزمینی توسط تونل می شود که اصلی ترین چشمه ها یا چشمه - قنات ها را که بخش اعظم باغات منطقه را آبیاری می کنند، می خشکاند، علاوه بر این امکان خشک شدن تالاب چغاخور یکی از زیستگاه های حساس بین المللی در اثر حفر تونل سبزکوه و تخلیه ناگهانی آب سبزکوه وجود دارد، که زمان مورد نیاز برای جبران حجم تخلیه شده قابل تخمین نخواهد بود.احداث سازه های زیرزمینی نظیر تونل هایی که در زیر سطح ایستابی قرار دارند باعث تغییراتی در سیستم جریان آب های زیرزمینی می شوند. زیرا هنگام اجرا و احداث این سازه های زیر زمینی مقادیر قابل توجهی آب زیرزمینی به داخل تونل نفوذ کرده و مانند یک زهکش موجب کاهش سطح آب زیر زمینی می شود و افزودن بر آن گاهی تغییراتی در جهت جریان آب زیرزمینی فراهم می آورد. بدیهی است این تغییرات سیستم آب زیرزمینی و در نتیجه آبدهی چشمه های منطقه را تحت تاثیر قرار می ددهد. اغلب چشمه ها با کاهش آبدهی روبرو می شوند و حتی آبدهی آنها به سمت صفر میل می کند، از آنجایی که اکثر این چشمه ها منبع تامین آب کشاورزی شرب روستاها هستند تغییرات آبدهی آنها باعث معضلات زیست محیطی، اجتماعی و اقتصادی می شود. از این رو تغییر نگرش در انتقال آب سبزکوه ضروری است. گزینه های سد آقبلاغ، سد ونک و رودخانه کره بس می تواند جایگزین این پروژه شود تا خطرات کمتری را در پی داشته باشد، این مباحث موضوعی است که در گزارش مطالعات هیدرولوژیک کارشناسان شرکت مهاب قدس و مشاور پروژه وزارت نیرو، نیز مورد تأیید قرار گرفته ولی مورد بی توجهی مقامات دولتی قرار گرفته است. پیش تر فعالان محیط زیست این شبهه را مطرح کرده بودند که علی‌رغم مخالفت صریح سازمان محیط زیست و غیرقانونی خواندن پروژه انتقال آب سبزکوه توسط معصومه ابتکار، وزارت نیرو دستور داده است که این پروژه غیرقانونی ادامه پیدا کند اما اکنون وزارت نیرو با صدور دستور توقف پروژه این شبهه را برطرف کرده است اما روشن نیست ادامه پروژه با پشتیبانی عزم چه کسی است که پیمانکار به دستور وزارتخانه نیز توجهی نمی‌ کند. در نامه ای که معاون رئیس جمهور و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست کشور به استاندار چهارمحال بختیاری نوشته شده، آمده است: «به عنوان بالاترین مقام اجرایی در سطح استان دستور فرمایید از هرگونه اقدامات اجرایی پروژه توسط دستگاه های ذی ربط و پیمانکاران خودداری گردد». در نامه‌ای که معاون وزیر نیرو در امور آب و آبفا خطاب به مدیرعامل شرکت مدیریت منابع آب ایران نوشته به صراحت آمده است: «تا زمان تکمیل مطالعات و تعیین تکلیف اخذ مجوزهای لازم شامل مصوبه‌های فنی، مجوز میراث فرهنگی و به ویژه مجوز مطالعات زیست محیطی، از شروع عملیات اجرایی طرح خودداری گردد». در نامه ای دیگر معاون محیط زیست طبیعی، حفاظت محیط زیست کشور از معاونت برنامه ریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهور خواسته است: «دستور فرمایید تخصیص هرگونه بودجه جهت ادامه پروژه مذکور تا زمان اخذ مجوزهای قانونی و توجیهات کارشناسی پروژه متوقف گردد».طرح انتقال آب از منطقه حفاظت شده سبزکوه به تالاب چغاخور، ارزیابی زیست‌محیطی ندارد و از نظر محیط ‌زیست طرحی مخرب است. این طرح چند اثر تخریبی و ایراد اساسی دارد، زیرا از یک ‌سو منطقه حفاظت شده سبزکوه را تخریب کرده و از سوی دیگر قرق و ذخیره‌گاه جنگلی چهارطاق را که جزو ذخیره‌گاه‌های منحصربه‌ فرد سازمان جنگل‌ها و مراتع است، تحت تاثیر قرار می‌دهد. از آنجا که آب منتقل شده از این منطقه قرار است در تالاب چغاخور ذخیره شود و برای مصارف صنعتی و کشاورزی مورد استفاده قرار گیرد، نه‌ تنها برای این تالاب سودی ندارد که موجب برهم زدن اکوسیستم آن می‌شود. محیط‌ زیست این طرح را به هیچ عنوان سازگار با موازین زیست ‌محیطی نمی‌داند و مراحل ارزیابی آن هنوز طی نشده است. بنابراین آغاز به کار این پروژه خلاف قوانین بوده و هست.از سال ۱۳۷۲ که به بهانه تامین آب بخش‌های صنعتی و کشاورزی بر روی تالاب چغاخور سد شش متری ایجاد شد، علاوه بر این که برخی شناسه‌های تالابی آن از بین رفت، به سبب نادیده گرفته شدن حق آبه‌های طبیعی پایین دست، تالاب گندمان را دچار وضعیت بحرانی كرده و خسارت‌های جبران ناپذیری به این تالاب بین المللی وارد کرد. با وجود چنین التزام‌های هوشمندانه‌ای، باز هم به بهانه تامین آب بخش صنعت، اصرار بر وارد کردن آب بیشتری به تالاب چغاخور است که اوضاع وخامت بار تالاب را از این نیز بدتر می کند. در حالی شاهد احداث تونلی به طول ۱۰ کیلومتر در کوه کلار برای انتقال آب سبزکوه به داخل تالاب چغاخور هستیم تا تامین آب كارخانجات صنعتی و زمین‌های كشاورزی به شهرستان بروجن صورت گیرد که مخاطرات زیست محیطی جبران ناپذیری را برای منطقه حفاظت شده سبزکوه و تالاب چغاخور به ارمغان خواهد آمد. تنش‌های احداث این تونل، مردم شهرستان کیار، شهر ناغان و دهستان چغاخور را نگران کرده و اعتراض آنان را به دنبال داشته است. اعضای چندین شورای اسلامی شهر و روستای منطقه در تومارهای گوناگونی به مسئولان مختلف مراتب اعتراضشان به احداث تونل را اعلام کرده‌اند. در هفته گذشته نیز مردم بختیاری به علت خشک شدن چشمه آلوقره در منطقه چغاخور اعتراضات خود را به دست اندرکاران این پروژه اعلام کردند که برخی از این معترضان مورد پیگرد قضایی قرار گرفته اند. بدون اینکه نقض آشکار قوانین از سوی مدیران پروژه، با واکنش دادستان بعنوان مدعی العموم و نیز اقدام جدی استاندار به عنوان نماینده ارشد دولت در استان روبرو شود.سوال اینجاست که چه کسی مقصر است مردمی که نمی خواهند چشمه ها که منشا امرار معاش آنان است، خشک شود و یا عوامل پروژه انتقال آب؟رییس شورای شهر ناغان در این باره به خبرنگار ایبنانیوز گفت: در منطقه بختیاری هر چشمه ای هویت یک طایفه است در گذشته تمام مراسم های یک طایفه در اطراف این چشمه ها برگزار می شد که با انتقال آب سبزکوه به چغاخور و خشک شدن این چشمه ها هویت آنان از بین می رود. ابراهیم رییسی افزود: تونل انتقال آب سبزکوه به چغاخور در فاصله هفت کیلومتری سد چغاخور و ۶۸ کیلومتری شهرکرد در مجاورت روستای ساکی آباد در دهستان چغاخور با یک هزار و ۷۹۱ میلیارد و ۹۱۳ میلیون ریال اعتبار، عملیات اجرایی آن از سال ۱۳۸۹ شروع شده است.وی با بیان اینکه این تونل حدود ۵۶ میلیون متر مکعب آب را در سال از سبزکوه به چغاخور انتقال خواهد داد، افزود: هدف این پروژه، تامین آب مجتمع صنایع پتروشیمی، تأمین آب شرب بخش گندمان-بلداجی، تامین آب اراضی کشاورزی و آب صنایع شهرستان بروجن از جمله سفید دشت، فرادنبه، بیژگرد و طرح کوثر گردنه حلوایی است. وی با پرسشی مبنی بر اینکه مسایل حق آبه مردمان مبدا انتقال آب چه سرنوشتی پیدا می کند، گفت: آب جزو انفال است و تنها به مردم حوضه مبدا تعلق ندارد اما مردم حوضه مبدا اولویت بهره برداری را دارند و باید مسائل قومیتی و منطقه ای و اجتماعی آن مد نظر قرار گیرد.رییسی اظهار داشت: طبق معیارهای یونسکو ارزیابی جامع پیامدهای اجتماعی و فرهنگی باید نشان دهد که سطح معقولی از قطعیت وجود دارد که طرح انتقال آب سبب بروز اختلالات اساسی اجتماعی در حوضه مبدا و مقصد نخواهد شد اما این معیار در انتقال آب فوق مدنظر قرار نگرفته است. وی ادامه داد: حفاظت محیط زیست کشور از سال ۱۳۸۹ تا ۱۳۹۳ پنج نامه مبنی بر نداشتن مجوز زیست محیطی پروژه انتقال آب سبزکوه مکتوبه کرده اما عملیات اجرایی آن متوقف نشده است.رییسی با بیان اینکه ابتدا قرار بود سدی در محدوده سبزکوه احداث شود تا با کمترین خسارت زیست محیطی آب با لوله انتقال یابد، اظهار داشت: روش انتقال اگر با احداث سد در سبزکوه و استفاده از پمپاژ با خط لوله باشد کمترین خطر زیست محیطی را برای منطقه حفاظت شده سبزکوه و تالاب چغاخور دارد.یکی از اعضای شورای شهر ناغان نیز گفت: پروژه انتقال آب سبزکوه به چغاخور فاقد هرگونه مصوبه فنی و مرتبط اعم از فاز اول و فاز دوم مطالعات از سوی مقامات وزارت نیرو و کمیته های فنی و تخصصی وزارت است.علی محمد شیروانی تصریح کرد: مردم انتظار دارند که مدیران رده بالای استانی در زمینه این پروژه انتقال آب شفاف سازی کنند چراکه شفافیت تدبیر است و وقتی شفاف حرف بزنیم و به مردم آگاهی بدهیم، امیدآفرینی صورت می گیرد. وی ادامه داد: دستگاه "تی بی ام" در شرایط تحریم با کدام بودجه برای انتقال آب سبزکوه خریداری شده است این امر نیاز به شفاف سازی دارد، همچنین به مردم بگویند بودجه بتن کاری فعلی از کجا تامین می شود. وی با بیان اینکه اکثر گمانه (چاه لوله ای قائم) های مطالعاتی که در اطراف دهانه های شمالی و جنوبی تونل حفر شده است، افزود: اطلاعات تراز سطح آب زیر زمینی در بخش میانی تونل که حدود ۵۰ درصد از مسیر تونل را تشکیل می دهد، در دسترس نیست.وی اظهار داشت: سطح آب زیرزمینی در سازندهای سخت مسیر تونل یک سطح پیوسته نبوده و گاها از توپوگرافی سطح زمین تبعیت نمی کند و می بایست این سطح را در معابر و مجاری ناشی از فعالیت های تکتونیکی و فرایند انحلال پذیری مد نظر قرار می گرفت.شیروانی با بیان اینکه چشمه آلوقره با پیشروی ۳۰۰ متری تونل خشک شده است، تاکید کرد: چشمه های ساکی آباد، شیرکشته، فرخور و متویی دره بالی، عسگر و عادل افروز که دبی قابل توجهی دارند، خشک می شوند.این کارشناس ارشد جغرافیا تصریح کرد: چشمه های آب باغ، احمد آباد، آب باریک، گلوگرد، غلامشاه، زیر جوی بلی، کنار ایستگاه گاز، چهراز گون، دره بلوک، تنگ سیاه، باغ خان، چقایورد، چهراز گون۱ ، باغ بالایی، زیرباغ، آمد، گل دره، علی آباد، پرچون، آسیاب، مادیان و یدالله رحیمی با کاهش شدید آبدهی مواجه می شوند.وی تاکید کرد: علاوه بر این چشمه ها، چشمه های بزرگ و با دبی قابل ملاحظه شلمزار، گهرو و زوردگان نیز در اثر حفر این تونل خشک و یا با کاهش آبدهی روبرو خواهند شد که ایجاد تنش و بروز مسایل اجتماعی برای حق آبه بران مناطق جمعیتی مذکور را به دنبال دارد.شیروانی گفت: مطالعات پروژه انتقال آب سبزکوه از سال ۱۳۶۲ توسط سازمان آب منطقه‌ای استان اصفهان که آن زمان به لحاظ سازمانی با استان چهارمحال و بختیاری یکی بود انجام و قرار شد در نزدیکی منطقه چهارطاق سدی احداث شود و از آن، آب منطقه قمشه و یزد را فراهم کنند. وی ادامه داد: نهایتاً در سال ۱۳۸۰ نگرانی‌های مردم نسبت به طرح انتقال آب سبزه‌ کوه باعث شد که مهندس عبدالرضا فروغی، معاون وقت وزارت نیرو، تأمین آب به اندازه مورد نیاز مصرف شرب، کشاورزی و صنعت منطقه و همچنین استفاده از نیروهای بومی در پروژه‌ها را حق طبیعی مردم منطقه بداند و تضمین کند که زندگی آنان از این طرح‌ها هیچ خسارتی نمی‌بیند.شیروانی با بیان اینکه نظرات کارشناسان درباره طرح‌های انتقال آب، نگرانی‌های مردم را بیشتر کرد، افزود: گزارش مطالعاتی مشاور پروژه نگرانی‌های کارشناسان را تأیید کرد و علیرغم تصریح سازمان محیط زیست به مجوز نداشتن پروژه، چشم مردم به ردیف بودجه انتقال آب سبزکوه به چغاخور در ردیف ۴۰۲۰۱۰۸۰ بودجه ۱۳۹۳ روشن شد.وی ادامه داد: ردیفی که در اهداف آن، علیرغم همه ادعاهای مدافعان طرح، اسمی از تامین آب شرب بروجن نرفته بود و تنها تأمین آب کشاورزی ذکر شده بود. به این ترتیب در بودجه‌ای که دولت پیشتر تأکید کرده بود اولویت در آن با طرح‌های نیمه‌کاره‌ای است که درصد پیشرفت بالایی داشته‌اند، ردیفی ثبت شد که با اجرای تنها ۳۰۰ متر از ۱۰۷۰۰ متر (۲.۵ درصد پیشرفت) بودجه‌ای نزدیک به ۳۰ درصد کل پروژه به آن تخصیص یافته بود.شیروانی با اشاره به اینکه مسیر قالب جریان آب زیر زمینی را فعالیت هایی شامل گسل ها و شکستگی های ناشی از این فعالیت تعیین می کند و به خصوص گسل هایی با راستای شمالی و جنوبی هدایت جریان را به عهده دارند، بیان داشت: در بخش هایی از تونل که ارتفاع سطح آب زیرزمینی نسبت به تراز تونل افزایش می یابد و به چند صد متر می رسد با جریان ورودی زیادی روبه رو خواهد شد و منطقه های بحرانی از این نظر بوجود می آید. وی ادامه داد: یکی از مخاطراتی که در پروژه های سازه زیرزمینی نظیر احداث تونل باعث عدم موفقیت پروژه و یا کندی اجرای آن و در نتیجه افزایش هزینه ها می شود، وجود آب زیر زمینی و هجوم آن به داخل تونل در طول حفار است.علی دارابی از اعضای شورای شهر ناغان نیز در این باره به خبرنگار ایبنانیوز گفت: ما با انتقال آب مازاد به بروجن و فرادنبه یا سفیددشت مخالف نیستیم اما اینکه کاری را با توجه به عدم اطلاع مردم از تهدیداتی که به دنبال دارد انجام بدهند تا مبادا مردم واکنش نشان بدهند، درست است؟ مردم بعدها می‌خواهند با این آب وضو بگیرند، این آب غصبی نیست؟. علی دارابی با بیان اینکه پنج هزار هکتار اراضی کشاورزی در پایین دست سبزکوه و حق آبه انان چه می شود ادامه داد: ۱۶۴ مزرعه پرورش ماهی پایین دست این پروژه وجودارد که میانگین تولید آنها در سال ۳۰ هزارتن گوشت سفید است و منشا آب آنها چهراز، چهراز گون ۱و ۲، مادیان، کغون (فرخور)، تنگ شیشه و چشمه های زیر دست روستاهای دهنو و کرچ و دماب می باشد که منشا این چشمه ها کوه کلار است که با انتقال اب سبزکوه به چغاخور حیاتشان تهدید می شود.وی با اعلام اینکه محیط زیست و منابع طبیعی مخالف این طرح بوده‌اند می‌گوید: ذخیره آبی که در طول مسیر به تونل تخلیه خواهد شد چند سال طول می‌کشد تا پر شود؟ فرض کنید اصلاً بیست ساله این ذخیره برگردد، جامعه ما خسارت این وقفه ۲۰ ساله را چطور جبران کند؟ به گفته دارابی بخش وسیعی از منطقه به لحاظ زیست محیطی حفاظت شده است و تنوع زیستی گیاهی و جانوری بالایی دارد که از جمله در آن پلنگ ایرانی، کبک دری، خرس، بز و پازن زندگی می‌کند اما احداث تونل کل چشمه‌های منطقه را تحت تأثیر قرار خواهد داد. با این حال همین اندازه مطالعات نیز نشان داده از میان ۴۹ چشمه بررسی شده تقریباً همه آن‌ها تحت تأثیر قرار می‌گیرند و تعداد زیادی نیز دچار «مخاطرات آبدهی بسیار زیاد» خواهند بود که «خشک شدن آن‌ها قابل پیش‌بینی است» تراز آب روی تونل به استناد جدول محاسبات مشاور ۶۰۲ متر است که دو گسل مهم آن را قطع می‌کند. گزارش همچنین در بخش نتیجه‌گیری خود تأکید کرده که «زون‌های با پتانسیل انحلال‌پذیری و همچنین زون‌های خرد شده و گسله، در بخش گسترده‌ای از مسیر تونل دارای پتانسیل بالایی برای ورود آب به داخل تونل هستند و برخی از آن‌ها از نظر هجوم آب به داخل تونل قابل تأمل می‌باشند.» ۳۰۰ میلیون متر مکعب آب در خطر است، خطر به بالادست محدود نمی‌شود. همچنین با از بین رفتن محیط زیست ناغان و چغاخور، خطر جاودانه شدن فقر در این منطقه از سرزمین بختیاری وجود دارد و دولت باید به تعهدات بین المللی خود در اجلاس ریودوژانیرو مبنی بر جلوگیری از خطر جاودانه شدن فقر در مناطق خاصی از کشور، عمل کند. ]]> محیط زیست Sun, 07 Jun 2015 05:40:55 GMT http://ibnanews.ir/vdci.5avct1a5zbc2t.html انتقاد از سدسازی و انتقال آب بین حوضه ای http://ibnanews.ir/vdcj.temfuqe8asfzu.html برنامه زنده تلویزیونی طلوع که از شبکه چهارم سیما پخش می شود، روز چهارشنبه شاهد انتقادات کارشناسان از سیاست های سد سازی و انتقال آب بین حوضه ای بود. به گزارش آژانس خبری بختیاری (ایبنانیوز)، اسماعیل کهرم استاد دانشگاه و کارشناس محیط زیست در این برنامه تلویزیونی گفت: رودخانه یک موجود زنده است ولی نگاه ما این است که آب را از فلان منطقه بگیریم و به فلان حوضه منتقل کنیم که بتوانیم بیشتر پسته بکاریم! غافل از اینکه وقتی در هر اکوسیستمی اخلال ایجاد می کنیم، طبیعت به ما پشت دست می زند. در مراسم پنجاهمین سالگرد تاسیس بانک جهانی که در بنگلادش برگزار می شد، یکی از مدیران ارشد این بانک در سخنرانی خود گفت الان و با گذشت زمان پی بردیم که هشتاد درصد اقدامات بانک جهانی در حوزه رودخانه ها، اشتباه محض بوده است و باید آنها را جبران کنیم. این استاد دانشگاه با انتقاد از عملکرد دولت در ارتباط با سیاست های سد سازی و نیز وضعیت دریاچه ارومیه گفت: در ایران هم اگر ضعف مطالعات ادامه پیدا کند، وضع منابع آبی کشور بدتر می شود. این برنامه تلویزیونی راجع به سد نیست و راجع به رودخانه هاست. ولی باید بگویم دستکاری کردن رودخانه مثل احداث سدها نیاز به مطالعات جامعه و عمیق دارد. الان ۳۵ سد روی رودخانه های منتهی به دریاچه ارومیه زده ایم و آن را خشک کرده ایم و بعد یک لایحه دو فوریتی به مجلس می فرستیم که موافقت کن آب را از رود ارس به دریاچه ارومیه منتقل کنیم. این دوستدار محیط زیست کشورمان گفت: البته من نا امید نیستم. همین الان هم اگر تصمیم بگیریم می توانیم سلامت را به رودخانه هایمان برگردانیم. پنجاه سال پیش رود تایمز در لندن یا رود راین در آلمان آنقدر آلودگی نفتی داشتند که اگر کبریت می کشیدید، لایه روی آب مشتعل می شد. ولی برنامه ریزی کردند و صنایع آلاینده را کنار زدند و فرهنگسازی کردند و الان سلامت به این رودخانه ها برگشته است بطوریکه در سفر اخیر ما به آن کشور، وزیر محیط زیست در یک اقدام نمادین، یک لیوان آب از رودخانه راین برداشت و به دختر خردسالش داد و از او خواست آب را  بخورد. به این ترتیب به ما گفت آب رودخانه بطور کامل عاری از آلودگی است بطوریکه من حاضرم به جگرگوشه ام از این آب بنوشانم. ما هم می توانیم رودخانه هایمان را نجات دهیم. ولی الان در ایران ما وضع چطور است؟ باید تجدیدنظر کنیم.   اسماعیل کهرم در پایان افزود: چندی پیش سفری به سیستان و بلوچستان داشتم. در حومه چابهار که زندگی مردم بر پایه کشاورزی دیم (یا بقول خودشان «آسمان گن» یا «نگاه به آسمان» است) بولدوزرها و کمپرسی های زیادی مشغول به کار بودند که روی رودخانه های کوچک منتهی به دریا، سد بسازند. در حالی که این آبهای سطحی، منبع درآمدی و معیشت اهالی ۳۵ پارچه آبادی را تامین می کند. محمد درویش عضو هیات علمی مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور نیز در این برنامه گفت: امریکا وقتی که فهمید سیاست هایش در قبال رودخانه می سی سی پی غلط بوده است، بیست میلیارد دلار خرج کرد تا توانست بخشی از آثار منفی سیاست های قبلی را بر طرف کند. در ایران باید از اشتباهات و تجربه های سایر کشورها درس بگیریم چون ما چنین بودجه کلانی نداریم که بعدا بتوانیم آثار سوء سیاست های قبلی را برطرف کنیم. درویش افزود: مواهب طبیعی مثل رودخانه ها، priceless یا غیرقابل ارزش گذاری هستند. در همه دوره های تاریخی، این زاینده رود بوده که رونق دیار زنده رود را تضمین کرده است. الان لطمه ای که استان اصفهان از بی آبی زاینده رود می خورد، بسیار جدی است. بی آبی زاینده رود حتی در بخشهایی که ظاهراً بی ربط است، تاثیر می گذارد. مثلاً از طریق افت روحیه شهروندان، راندمان اداری را کاهش می دهد. ولی ریشه بی آبی زاینده رود چیست؟ زاینده رود در حال از بین رفتن است چون توسعه اقتصادی را بر اساس ویژگی های اکولوژیک سرزمین مان دنبال نکرده ایم. درویش ادامه داد: زاینده رود بزرگترین رودخانه بخش مرکزی فلات ایران است و پیش از این، در انتهای مسیر خود به تالاب گاوخونی می ریخت و در آنجا یک حوزه غنی کشاورزی را ایجاد کرده بود. ضمن اینکه بعنوان یک فیلتر طبیعی در جذب گردوغبار و برقراری تعادل دمایی در محیط نقش موثری ایفا می کرد. وی گفت: سود کوتاه مدت ناشی از احداث صنایعی مثل فولاد در اصفهان را بر شادابی زاینده رود ترجیح دادیم. البته این نگاه، در کوتاه مدت جواب داد. ظرفیت اشتغالزایی استان اصفهان در ۳۰ سال اخیر، ۷ برابر میانگین ظرفیت اشتغالزایی کشور بوده است. ولی صنایعی مثل صنایع فولاد که در اصفهان احداث شد، حق آبه زیادی از زاینده رود را به خود اختصاص داد. در حالی که بهتر بود در توسعه صنایع اصفهان به ظرفیت های اکولوژیک منطقه توجه می شد و مثلاً کارخانه فولاد را در جای دیگر کشور که آب بیشتری داشت، احداث می کردند. درویش در پایان با اشاره به اینکه "انتقال آب بین حوضه ای چاره کار نیست"، افزود: پس از احداث صنایع فراوان در اصفهان، هر چند سال یکبار آورد رودخانه زاینده رود را با احداث تونل های کوهرنگ ۱ و ۲و ۳ و اخیراً تونل بهشت آباد افزایش داده ایم ولی باز پاسخگو نیست و مشاهده می کنیم که اول گاوخونی و بعد زاینده رود را از دست می دهیم. ]]> محیط زیست Wed, 24 Aug 2011 04:54:16 GMT http://ibnanews.ir/vdcj.temfuqe8asfzu.html انتقال آب کارون خط قرمز نمایندگان خوزستان http://ibnanews.ir/vdci.3avct1apybc2t.html نماینده مردم اهواز در مجلس ضمن رد مباحث مطرح شده در خصوص انعقاد تفاهم‌نامه بین نمایندگان اصفهان و وزیر نیرو، تاکید کرد: در خصوص انتقال آب هیچ‌گونه تفاهم‌نامه‌ای منعقد نشده و توافقی که بین نمایندگان اصفهان و وزیر نیرو صورت گرفته مربوط به پرداخت خسارت به کشاورزان اصفهانی بوده است.به گزارش آژانس خبری بختیاری(ایبنانیوز) به نقل از ایسنا؛ سیدشریف حسینی درباره برخی خبرها و بحث‌های مطرح شده درخصوص انتقال آب از سرشاخه‌های کارون به زاینده‌رود، گفت: ‌طرح بهشت‌آباد به دنبال بحث‌های کارشناسی و این‌که از سوی نمایندگان استان غیرتخصصی اعلام شد، هم‌اکنون به منظور ارزیابی‌های مجدد متوقف است.وی افزود: آبی که اکنون در زاینده‌رود جاری شده از آب پشت سد این رودخانه تامین و طی چند روز گذشته آزاد شده است. احداث پروژه کوهرنگ سه از ۲۳ سال‌ گذشته آغاز شد اما تاکنون به بهره‌برداری نرسیده است و بر همین اساس هیچ آبی از سرشاخه‌های کارون به زاینده‌رود قابل انتقال نیست.وی ادامه‌داد: آب زاینده‌رود در اثر عدم مدیریت صحیح خشک شده و برای بهبود وضعیت آن لازم است به جای انتقال آب، مدیریت صحیح اعمال شود. جای هیچ‌گونه نگرانی در خصوص آب کارون وجود ندارد و تمام نمایندگان استان بحث انتقال آب را رصد و با آن مخالفت می‌کنند.اسماعیل جلیلی، نماینده مسجدسلیمان در مجلس شورای اسلامی نیز در این خصوص، گفت: انعقاد تفاهم‌نامه انتقال آب دست وزیر نیرو و نمایندگان نیست و این امر در شورای عالی آب و با حضور رییس‌جمهور تصمیم‌گیری می‌شود.وی تصریح‌کرد:‌ وظایف برنامه‌ریزی در امور آب، برداشت و ذخیره بر عهده شورای عالی آب است و فقط این شورا در خصوص انتقال آب تصمیم‌گیری می‌کنند. تنش ایجاد شده درباره انتقال آب صحت ندارد و آبی که اکنون در زاینده‌رود جاری است از پشت سد این رودخانه آزاد شده است.همچنین سیدمحمد سادات‌ابراهیمی، نماینده شوشتر و گتوند در مجلس شورای اسلامی ضمن تکذیب انتقال آب از سرشاخه‌های کارون به زاینده‌رود، اظهار‌کرد:‌ به نظر می‌رسد نمایندگان اصفهان در منطقه خود تحت فشار هستند و متاسفانه اقدام به شایعه پراکنی می‌کنند. این خبرها کذب است و به مصلحت مردم اصفهان و کشور نیست. انتقال آب کارون خط قرمز نمایندگان خوزستان است که اجازه این کار را نخواهند داد. ]]> محیط زیست Fri, 14 Nov 2014 05:37:51 GMT http://ibnanews.ir/vdci.3avct1apybc2t.html تایید وجود گونه جانوری قاقم در چهارمحال بختیاری http://ibnanews.ir/vdcj.heofuqetosfzu.html مدیرکل حفاظت محیط زیست چهارمحال و بختیاری گفت: کشف لاشه یک راسو (قاقم) که در برخورد با خودرو در جاده شهرستان کیار تلف شده بود، وجود این گونه جانوری را در این استان تایید کرد.به گزارش آژانس خبری بختیاری(ایبنا نیوز) به نقل از ایرنا، شهرام احمدی روز شنبه با اعلام این خبر به رسانه ها افزود: لاشه این راسو که بر اثر برخورد با خوردروهای عبوری در نزدیکی روستای خراجی در بخش مرکزی شهرستان کیار تلف شده، مشاهده شد.وی گفت: در خصوص وجود راسو (قاقم) با نام علمی Mustela nivalis و نام انگلیسی least Weasel در چهارمحال و بختیاری نظر قطعی داده نشده بود اما پیدا شدن لاشه این گونه جانوری وجود آن را در استان مستند می کند.راسو (قاقم) کوچک ترین گونه از راسته گوشت خواران در دنیا است که گاهی با موش ها اشتباه می شود و این حیوان بدنی دراز و باریک و گوش های کوچک و گرد و دمی کوتاه دارد و موهای پشت این گونه به رنگ قهوه ای و پایین بدنش سفید است، خط حدفاصل رنگ پشت و پایین بدن کاملاً مشخص است.مناطق جنگلی، مناطق کوهستانی، اراضی کشاورزی و ساختمان های روستایی زیستگاه این گونه جانوری به شمار می رود. ]]> محیط زیست Sun, 16 Nov 2014 04:01:07 GMT http://ibnanews.ir/vdcj.heofuqetosfzu.html کاریکاتور: سد گتوند موجب شوری کارون میشود http://ibnanews.ir/vdcj.vemfuqeaxsfzu.html آژانس خبری بختیاری (ایبنانیوز) یک استاد دانشگاه: ضعف مطالعات سد گتوند، منجر به شور شدن آب کارون در پائیز خواهد شد. کارتون (کاریکاتور) اثر قباد امامی فرد ایده ای برای کارتون جدید دارید؟ اینجا کلیک کنید و بنام خودتان ثبت کنید ]]> محیط زیست Sat, 08 Oct 2011 21:43:20 GMT http://ibnanews.ir/vdcj.vemfuqeaxsfzu.html گزارش تصویری: نابودی بلوط های کمربند سبز لردگان http://ibnanews.ir/vglh.kn-t23nmiuzdt22fy..html قسمت‌های وسیعی از پهنه‌های جنگلی شهرستان لردگان تخریب شده است. به نظر می رسد علت اصلی تخریب روزافزون جنگل های بلوط لردگان، قطع بی رویه درختان توسط برخی افراد سودجو برای استفاده تجاری و فروش، و استفاده از محوطه های جنگلی سابق برای کاشت بذر دیمی و... بوده است. عکس از حسن آبرود / آژانس خبری بختیاری (ایبنانیوز).برای مشاهده متن کامل گزارش با عنوان «نابودی بلوط های کمربند سبز لردگان+عکس» کلیک کنید.  ]]> محیط زیست Sun, 11 Sep 2011 16:40:45 GMT http://ibnanews.ir/vglh.kn-t23nmiuzdt22fy..html